ISTORIJAT

Laboratorija za hemijska ispitivanja životne sredine “dr Milena Dalmacija” radi u okviru Departmana za hemiju, biohemiju i zaštitu životne sredine.

Departman za hemiju, biohemiju i zaštitu životne sredine, zajedno sa četiri ostala departmana, je sastavni deo Prirodno-matematičkog fakulteta u Novom Sadu. To je obrazovna i istraživačka institucija na području hemije i srodnih disciplina. Iako se hemijske discipline na Univerzitetu u Novom Sadu proučavaju još od 1946. godine, samostalna studijska grupa za hemiju je počela sa radom 1961. godine u okviru Katedre za hemiju Filozofskog fakulteta. Iste godine osnovan je i univerzitetski Zavod za hemiju. Savet Filozofskog fakulteta u Novom Sadu doneo je 22.05.1969. godine odluku da se od Prirodno-matematičkog smera Filozofskog fakulteta u Novom Sadu osnuje Prirodno-matematički fakultet, na koju je dala saglasnost Skupština SAPV 09.07.1969. godine (“Službeni list SAPV” broj 17. od 10. juna 1969.). Prvog januara 1976. godine doneta je odluka o pripajanju univerzitetskih zavoda Prirodno-matematičkom fakultetu i istovremeno su se obrazovali OOUR fakultetskih instituta za matematiku, biologiju, fiziku, hemiju i geografiju. Tokom 1989. godine prostorni razvoj Prirodno-matematičkog fakulteta se zaokružuje izgradnjom “Plave zgrade” locirane između Instituta za matematiku i fiziku i Instituta za biologiju. U novi objekt se useljavaju Institut za hemiju, Institut za geografiju i Dekanat fakulteta.

Departman za hemiju realizuje studijske programe i naučnoistraživačku delatnost iz oblasti hemije, biohemije, kontrole kvaliteta i zaštite životne sredine i ostalih delatnosti utvrđenih Statutom Fakulteta, a u skladu sa akreditovanim studijskim programima. Na Departmanu za hemiju, biohemiju i zaštitu životne sredine kao deo organizacione strukture Departmana organizovano je 7 katedri, a ljudski i materijalni resursi iskorišćeni za osnivanje Laboratorije za hemijska ispitivanja životne sredine su proistekli iz Katedre za hemijsku tehnologiju i zaštitu životne sredine. Na Departmanu je organizovano i 23 obrazovne laboratorije. Na Katedri za hemijsku tehnologiju i zaštitu životne sredine se realizuje istraživačka i nastavna delatnost iz oblasti čistih i otpadnih voda već 25 godina. U okviru ovih oblasti aktivnosti se odvijaju na teme: kvalitet vode, tehnologije obrade vode za piće, tehnologije obrade otpadnih voda, tehnologije obrade otpada, monitoringa životne sredine, kvalitet sedimenta, remedijacije zagađenih lokaliteta. Od 1980. godine istraživačka grupa je realizovala više od 60 nacionalnih, regionalnih i međunarodnih projekata i studija iz pomenutih oblasti. Saradnja sa stranim stručnjacima i institucijama i međunarodnim organizacijama ostvarena je kroz zajedničke projekte sa UNEP, Swiss Agency for Development and Cooperation (Švajcarska), Norwegian Institute for Water Research (Norveška), Wegeningen University (Holandija), CUTEC Institut, Fraunhofer-Gesellschaft i Univerzitet Duisburg-Essen (Nemačka), ENEA (Italija), DHV (Holandija), University of Oxford i University of Aberdeen (Velika Britanija) i dr. Grupa je učestvovala u realizaciji FP5, FP6 i jednog EUREKA projekta.

Saradnja sa privredom se realizuje kroz rad na pojedinačnim projektima koji obuhvataju pružanje usluga hemijskih ispitivanja životne sredine i stručnih ekspertiza, kao i pojedinačnih analiza uzoraka iz životne sredina na zahtev korisnika usluga. Sprovedeno je više monitoringa na teritoriji AP Vojvodine, u okviru kojih su prikupljeni podaci o kvalitetu otpadnih, površinskih i podzemnih voda, sedimenta i biote. Podaci prikupljeni ovim monitoring programima poslužili su za dobijanje informacije o kvalitetu životne sredine, razvoju informacionog sistema i donošenju odluka nadležnima u cilju daljih akcija. Grupa je specijalizovana za izradu katastra zagađivača. Izuzetna saradnja sa privredom ostvarena je kroz čitav niz projekata iz oblasti vodosnabdevanja (urađena su tri pilot postrojenja u Kikindi, Banja Luci i Zrenjaninu).